Rabat is een houtprofiel waarbij de ene plank over de andere valt. Die overlap voert regenwater af en maakt een gesloten wand voor een gevel, schutting of tuinhuis. Zweeds rabat heeft een schuine overlap; potdekselplanken worden horizontaal overlappend gemonteerd.
Wat is rabat?
Rabat is een profiel waarbij elke plank de naastliggende plank gedeeltelijk afdekt. Dankzij die overlap loopt regen langs de naad naar beneden in plaats van erdoorheen. Daardoor is rabat bij uitstek geschikt voor plekken die veel weer en wind vangen, zoals gevels, schuttingen en tuinhuizen.
In de praktijk is rabat bijna altijd naaldhout, meestal Douglas. Douglas valt in duurzaamheidsklasse 3 volgens EN 350 en is sterk, relatief licht en goed te bewerken, met een warme kleur. U kunt het onbehandeld laten vergrijzen of afwerken met olie of beits.
Varianten: Zweeds rabat en potdeksel
Zweeds rabat is de variant die u het vaakst ziet. De plank heeft een schuine overlap, waardoor de naad iets naar binnen valt en regen gemakkelijk wegloopt. Zweeds rabat geeft een strakke, gesloten wand en is de standaard voor gevels en schuttingen.
Bij potdeksel liggen de planken horizontaal over elkaar, net als dakpannen. De bovenste plank dekt de onderste af, vandaar de naam. Potdeksel wordt veel gebruikt voor dakbeschot en zijgevels waar extra water afgevoerd moet worden. Beide varianten zijn bij Jan Sok in Douglas verkrijgbaar; zie ons Douglas rabat.
Toepassingen
Gevel: rabat is de standaard voor een houten gevel. De overlap sluit goed af en geeft een strak beeld, modern of juist klassiek, afhankelijk van de afwerking. Hoe u het monteert, leest u in onze montagegids voor rabat gevelbekleding.
Schutting: voor een dichte schutting zonder kieren gebruikt u Zweeds rabat. Zo'n gesloten scherm geeft rust en houdt de wind tegen.
Tuinhuis: de wanden van een tuinhuis worden vaak in rabat uitgevoerd. Welke materialen u verder nodig heeft, leest u in tuinhuis bouwen: materialen.
Dakbeschot: rabat kan ook dienen als ondergrond onder de dakbedekking. De gesloten afwerking voorkomt dat regen onder de dakbedekking komt.
Voor- en nadelen
Rabat sluit goed af dankzij de overlap, geeft een strak beeld en is als naaldhout licht en goed te bewerken. In Douglas is het een stuk goedkoper dan hardhout, en u kiest zelf of u het laat vergrijzen of afwerkt met olie.
Wel is Douglas met klasse 3 niet geschikt voor permanent contact met de grond, dus zet palen op beton of paalvoeten. Onbehandeld hout wordt grijs; dat is alleen de kleur en tast de constructie niet aan. Wilt u een strak, gekleurd uiterlijk houden, dan vraagt dat jaarlijks onderhoud.
Onderhoud
Laat u rabat onbehandeld, dan wordt het vanzelf zilvergrijs. Dat is alleen een kleurverandering zonder gevolgen voor de sterkte. Wilt u de warme kleur houden, behandel het hout dan elk jaar met een passende olie of beits. Maak de gevel eens per jaar schoon met water en een zachte borstel om algen en vuil te verwijderen, en controleer de naden op schade. Vervang slechte planken op tijd, zodat er geen vocht achter de overlap blijft zitten.
Werkende breedte en montage
| Profiel | Nominale breedte | Werkende breedte (richtlijn) | Shop |
|---|---|---|---|
| Grenen rabat 18×145 mm | 145 mm | circa 125–130 mm | geïmpregneerd rabat |
| Douglas Zweeds rabat 27×195 mm | 195 mm | circa 175–180 mm | Douglas rabat |
- Plaats het regelwerk op circa 60 cm hart-op-hart, met een spouw van minimaal 20 mm.
- Begin onderaan, laat de overlap naar beneden wijzen en bevestig de plank één keer per regel.
- Houd 20 tot 30 cm vrij boven het maaiveld en behandel kopse kanten na het zagen.
Meer weten? Lees over geïmpregneerde rabatdelen of bekijk de montagegids en ons aanbod gevelbekleding.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen Zweeds rabat en potdeksel?
Zweeds rabat heeft een schuine overlap en wordt veel gebruikt voor gevels en schuttingen. Bij potdeksel liggen de planken horizontaal over elkaar, als dakpannen; dat ziet u vaak bij dakbeschot en zijgevels.
Kan rabat in de grond?
Nee. Douglas rabat valt in klasse 3 en is niet geschikt voor permanent grondcontact. Zet palen op beton of paalvoeten. Voor gebruik in de grond kiest u hardhout zoals okan of azobé, klasse 1.
Moet ik rabat behandelen?
Dat hoeft niet. Onbehandeld rabat wordt vanzelf grijs, wat alleen de kleur verandert en de constructie niet aantast. Wilt u de warme kleur houden, behandel het dan elk jaar met olie of beits.
Is rabat waterdicht?
Ja. De overlap voert regen langs de naad af, waardoor de wand gesloten blijft. Als dakbeschot vormt rabat een dichte ondergrond onder de dakbedekking.