Klanten vragen ons vaak of er wel een noest in een plank mag zitten, of dat het een fout is als een plank wat kromtrekt. Bij Houthandel Jan Sok in Meppel is ons antwoord meestal geruststellend: dat hoort bij hout, zolang het binnen de handelskwaliteit blijft. In dit artikel leggen we uit wat noesten en het werken van hout zijn, en wanneer u wél aan de bel trekt.
Lees de volle lijst met verwachtingen op houtkwaliteit & verwachtingen. Hout dat op maat is gezaagd, kunt u niet retourneren; zie ons retourbeleid.
Praktijktips
- Kies zelf de mooiste zichtkant als u het hout op de werf uitzoekt.
- Sla het hout droog en vlak op tot u het verwerkt.
- Gebruik voldoende schroeven en laat speling bij gevelbekleding en rabat.
Wat is een noest?
Een noest is de plek waar vroeger een tak aan de boom zat. In de plank ziet u dat als een ronde of ovale vlek, vaak donkerder dan de rest van het hout. Bijna elk stuk naaldhout heeft noesten; bij Douglas, grenen en vuren hoort dat er gewoon bij.
Er zijn twee soorten. Een vaste noest zit stevig vergroeid in het hout en is geen probleem. Een losse noest zit niet goed vast en kan er na een tijd uitvallen, zodat er een gat overblijft. In een schutting of tuinhuis is dat meestal alleen een kwestie van uiterlijk.
Waarom werkt hout?
Hout neemt vocht op uit de lucht en uit de regen en zwelt daardoor op. Bij droog weer geeft het dat vocht weer af en krimpt het. Dat noemen we werken. Het gebeurt vooral in de breedte van de plank; in de lengte werkt hout veel minder.
Door dat werken kan een plank wat kromtrekken of draaien. Soms ontstaan er ook kleine scheurtjes aan de kopse kant of op het vlak, zogenoemde droogscheuren. Die maken het hout meestal niet zwakker.
Hars en kleur
Douglas en grenen bevatten hars, en bij warm weer kan er wat hars uit een noest lopen. Dat is normaal: laat het hard worden en schraap het er dan af. Ook de kleur verandert. Onbehandeld hout wordt buiten door zon en regen na een tijd zilvergrijs, maar het blijft even sterk.
Wanneer is het niet meer normaal?
Hout is een natuurproduct, dus geen plank ziet er precies hetzelfde uit. Wat wel en niet binnen de handelskwaliteit valt, leest u op de pagina houtkwaliteit en verwachtingen. Twijfelt u over een levering? Maak een foto en neem contact met ons op, dan kijken we samen.
Verwerk het hout bij voorkeur snel na levering: schroef het op tijd vast en behandel de zaagkanten na, dan blijft het rechter. Meer over buitenhout leest u in hoe lang gaat Douglas hout mee en tuinhout kopen.
Kort samengevat
Noesten horen bij hout, en een vaste noest is geen gebrek. Hout zwelt als het nat wordt en krimpt als het droogt, waardoor een plank wat kan trekken of kleine scheurtjes kan krijgen. Hars uit een noest schraapt u eraf zodra het hard is, en grijs geworden hout is net zo sterk als nieuw. Leg uw hout droog en vlak weg en schroef het op tijd vast. Twijfelt u toch? Stuur ons een foto, dan kijken we samen of het binnen de norm valt.
Welk hout werkt het minst?
Elk hout werkt, maar niet elk hout even veel. Geschaafd en goed gedroogd hout blijft vaak rechter dan vers, ruw gezaagd hout. Smalle planken trekken minder krom dan brede. Dikke balken kunnen meer scheurtjes krijgen dan dunne latten. Dat komt doordat de buitenkant sneller droogt dan de kern. Ook de manier van zagen speelt mee: kwartiers gezaagde planken trekken minder krom dan dosse planken. Wilt u een strak resultaat? Kies dan een smallere plank en laat ruimte voor werken.
Veelgestelde vragen
Is een noest in een plank een fout?
Nee. Een vaste noest hoort bij naaldhout zoals Douglas en grenen. Alleen een losse noest kan er later uit vallen.
Waarom trekt mijn plank krom?
Hout zwelt bij vocht en krimpt bij droogte. Daardoor kan een plank wat kromtrekken. Droog en vlak opslaan en op tijd vastschroeven helpt.
Zijn kleine scheurtjes in hout erg?
Kleine droogscheuren aan de kopse kant of op het vlak zijn normaal. Ze maken het hout meestal niet zwakker.
Mag ik op maat gezaagd hout terugsturen?
Nee. Hout dat op maat is gezaagd, kunt u niet terugsturen. Lees de voorwaarden in ons retourbeleid.
